دانش آموزان دبیرستانی و ساختارهای اجتماعی

دانلود پایان نامه
در هر اجتماع، انسان ها برای دیگران فداکاری هایی شخصی می کنند بدون آنکه انتظار جبران آن را داشته باشند. برای مثال ما به موسسات خیریه اعانه می دهیم، یا از بیماران و معلولان نگهداری می کنیم. این خصیصه در دنیای طبیعت بسیار نادر است، مگر اینکه بحث روابط خانوادگی یا بعدها عمل متقابلی در میان باشد. یک نظریه در توضیح چگونگی تکامل نوع دوستی در انسان، به چگونگی ارتباط افراد به شکل گروه ها در ابتدای تکامل مان می پردازد.
همدلی یا عدم همدلی ناظر نسبت به نیازمند سهم بسزایی در نوع دوستی او دارد، به عنوان مثال انتظار می رود در صورت وقوع یک فاجعه طبیعی در ایران و کشور دیگر، ایرانی ها نسبت به نیازمندان ایرانی واکنش فعال تری داشته باشند. اگر ناظر نسبت به جامعه احساس از خودبیگانگی داشته باشد به احتمال زیاد تمایل به بی تفاوتی خواهد داشت. احساس تنهایی و انزوا، بی معنایی و پوچی، بی هنجاری و بدبینی از نشانه های بیگانگی از جامعه است.
آموزش وپرورش باید بتواند ویژگی های فکری و نفسانی قابل اعتماد شامل استدلال نظری و عملی، سلامتی، امیدواری، عزت نفس، صداقت، امانت، کمک رسانی به دیگرانو…) را به دانش آموزان بیاموزد وانتقال دهد اما به نظر می رسد به خوبی نتوانسته از عهده چنین وظایفی چون کمک رسانی به دیگران برآید (بابایی فرد 9:1382).
یکی از دلایلی که بررسی نوع دوستی را ضروری می سازد به اعتماد برخی محققان در جوامع معاصر در حال کاهش است وبه ویژه در محیط های شهری یکی از مسائل مهم اجتماعی به شمار می آید (آروسون، 398:202). شواهد بیانگر آن هستند در ایران به ویژه در سطح کلان مانند وقوع زلزله و غیره بسیاری از مردم مایل هستند به قربانیان کمک کنند اما به نظر می رسد تمایل به در سطوح خرد مانند روابط روزمره اجتماعی به خصوص در جامعه شهری، در حال کاهش است (محسنی،313:1379 ؛ رفیع پور، 96:1377 ).
براساس مستندات ایران یکی از بالاترین نرخ وقوع حوادث طبیعی و غیر طبیعی را در جهان داراست (صدیق سروستانی 82:1382). از نظر سی رایت میلز یکی از مسائل اجتماعی مهم جوامع امروزی، کاهش حس نوع دوستی است (الول 62:2002).
و این امر ضرورت بررسی نوع دوستی را در ایران آشکار می سازد. و یکی از دلایلی که بررسی نوع دوستی را ضروری می سازد پیامدهای آن در جامعه می باشد.
یکی از مسئله های مهم در طول زندگی مسئله نوع دوستی است که در نوجوانی اتفاق می افتد امروزه مسئله نوع دوستی به عنوان یکی از مهم ترین مسائل اجتماعی جوامع معاصر مطرح شده است. چنین پدیده ای می تواند همبستگی اجتماعی و حیات جامعه را در معرض خطر قرار دهد.
جامعه معاصر ایران عرصه کشمکش میان ارزش های ایرانی، دینی، غربی- سیاسی و قومی بوده است که در شرایط اجتماعی مختلف به صورت دو گانه یا مضاعف تبلور یافته است.
چنین پدیده ای در رده های سنی مختلف در میان ایرانیان وجود داشته است و منحصر به رده سنی خاصی نبوده است. آموزش و پرورش باید بتواند ویژگی های فکری و نفسانی قابل اعتماد شامل استدلال نظری و عملی، سلمتی، امیدواری، عزت نفس، همدلی و… را به دانش آموزان بیاموزد و انتقال دهد به نظر می رسد خوبی نتوانسته از عهد چنین وظایفی برآید.(بابایی فرد،9:1382).
به همین علت دانش آموزان ایرانی هر چند به میزان متفاوت دچار مسئله نوع دوستی شده اند بنابراین بررسی علمی چنین پدیده ای برای مواجهه علمی با آن ضرورتی امکان ناپذیر است از آن جا که نوع دوستی از سالهای نوجوانی آغاز می شود بخش عظیمی از دانش آموزان دبیرستانی در این سنین قرار گرفته اند وبا توجه به نگرانی هایی که در زمینه علایق، گرایشات و رفتارهای دانش آموزان مشاهده می شود.
و از آن جا که بخش مهمی از وجود دانش آموزان را نوع دوستی آنان تشکیل می دهد و زندگی فردی و اجتماعی آنها نیز متاثر از این مساله است موقعیت مبهم دانش آموزان دبیرستانی در فرهنگ و جامعه معاصر این نتیجه را برای آنها در بر دارد. تا آنها تصمیم بگیرند که چه الگوهای رفتاری ارزشی و نگرشی بهتری می تواند نیازهای آنها را تامین نماید در برخورد با دانش آموزان در کلاس های درس یا مشاوره فردی با دانش آموزان دریافتم که گرایش به آیین های زندگی در کشورهای دیگر را صرفا احساس آزادی بیشتر برای رفع نیازهایشان ابراز کنند بخش عظیمی از جمعیت انسانی که باید در جهت آبادانی و حفظ آرمان ها و ارزشهای کشور آموزشهای لازم را ببینند و در این آیین به خدمت گرفته شوند وبه نحو احسن و شایسته مورد استفاده قرار بگیرند ولی قرار نمی گیرند.
بنابراین، زمینه برای بروز ظهور این مسئله در جامعه فراهم می شود یکی از عوامل موثر بر تعارض ارزش ها و بروز این عوامل ناهخوانی میان ارزش های نهادها و سازمان های اجتماعی است.
از آنجا که ارزشها و نقش های اجتماعی به تغییر جامعه شناسانی مانند مرتون عمدتاً از سوی ساختارهای اجتماعی بر افراد تحمیل می شوند سازمانهای اجتماعی مانند حکومت- سیاست- خانواده، آموزش وپرورش و…. می تواند منجر به سردرگمی افراد جامعه در تشخیص ارزش های مناسب و نهایتاً این مسائل شود.
یکی دیگر از دلایل بررسی نوع دوستی را ضروری می سازد پیامدهای منفی برخی از عناصر مدرنیته بر هویت دینی انسان هاست، هویتی که در طول تاریخ از مهمترین ما من های فکری و روانی انسانها بوده است. به ویژه اثرات چنین عناصری بر نوجوانان و جوانان بیشتر از انسان های سالخورده است(بابایی فرد، 11:1382).
نوجوانان در هر جامعه ای سرمایه های اساسی و نیروهای بالقوه هستند که جامعه برای ادامه حیات پویایی خود نیاز به استفاده از نیروی فکری و ذهنی آنان دارد اغلب نوجوانان با توجه به ویژگیهای و خصایص روانی- اجتماعی که مختص این دوره سنی است قادر نیستند به صورت کامل برداشت تجزیه و تحلیل واقعی از مسائل پیرامون زندگی خود داشته باشند.
یکی دیگر از مهمترین دلایلی که بررسی نوع دوستی را در جوامع ما ضروری ساخته است چالش ارزش های سنتی و ارزش های مدرن است از ضرورت های دیگر تحقیق می توان آگاه کردن مسئولین مربوط به مسائل به دانش آموزان در زمینه نوع دوستی می باشد. افزایش آگاهی عمومی خود دانش آموزان مورد بحث از ضرورت های دیگر تحقیق است.
لذا ضرورت بررسی عوامل موثر بر نوع دانش آموزان به شدت احساس می شود که این تحقیق به آن پرداخته است.
4-1- اهداف تحقیق
این تحقیق با تکیه بر مبانی علمی جامعه شناسی و بهره گیری از داده های نظری و تجربی علوم انسانی دیگر درصدد آن است که نوع دوستی را به عنوان یک مساله اجتماعی جوامع معاصر تاکید و تمرکز بر تجربه جامعه و دانش آموزان مورد بررسی قرار دهد.
هدف از این تحقیق میزان تمایل به رفتار نوع دوستانه را در بین دانش آموزان بررسی و ارتباط آن را با برخی عوامل اجتماعی آشکار نماید.
هدف کلی بررسی و شناخت نوع دوستی میان دانش آموزان (تبین علل وعوامل آن)
اهداف خاص: شناخت و بررسی عوامل اجتماعی موثر بر نوع دوستی
فصل دوم:
پیشینه تجربی و نظری تحقیق
1-2-مروری بر مطالعات پیشین
2-2- بررسی مبانی نظری تحقیق