سیستم‌های اطلاعاتی و فناوری اطلاعات و تعریف سیستم‌های اطلاعاتی

دانلود پایان نامه
پیش از آنکه بخواهیم تعریفی از سیستم‌های اطلاعاتی و فناوری اطلاعات ارائه دهیم، لازم است تا قلمرو یا محدوده سیستم‌های اطلاعاتی و فناوری اطلاعات را مشخص سازیم.
از حدود ربع قرن پیش تلاش بسیاری از پژوهشگران صرف شناسایی و ترسیم قلمروی سیستم‌های اطلاعاتی شده است، اما به رغم تلاش‌های فراوان هنوز اتفاق نظر در این زمینه وجود ندارد. منظور از تعریف قلمروی سیستم‌های اطلاعاتی، تبیین و تعیین حدود و ثغور سیستم‌های اطلاعاتی، بیان و تعریف مشخص از آن و نشان دادن مرزهای آن با دیگر قلمروهای شناخته شده می‌باشد. به دلیل اینکه اتفاق نظر در تعریف این قلمرو وجود ندارد، لذا تعریف جامع، مانع، روشن و عامه‌پسندی از سیستم‌های اطلاعاتی وجود ندارد. ماهیت تغییر پذیر این حوزه به همراه چند رشته‌ای بودن آن موجب بروز این پیچیدگی و مشکل در تعریف قلمروی آن شده است.
آکادمی سیستم‌های اطلاعاتی بریتانیا تعریف زیر را از سیستم‌های اطلاعاتی ارائه داده است:
سیستم‌های اطلاعاتی و توسعه آن یک موضوع چند رشته‌ای (چند قلمرویی) است و موضوعات در سطوح متفاوت استراتژیک، مدیریتی و فعالیت‌های عملیاتی همچون گردآوری، پردازش، ذخیره، توزیع و بکارگیری اطلاعات و فناوری‌های مرتبط با آن در جوامع و سازمان‌ها را شامل می‌شود.
چنین به نظر می‌رسد که بسیاری از صاحبنظران بر این جزء از تعریف اتفاق نظر دارند که سیستم‌های اطلاعاتی قلمرویی چند رشته‌ای یا حوزه‌ای چند قلمرویی است. اما در خصوص این قلمروها یا رشته‌ها اتفاق نظر وجود ندارد. پژوهش‌ها نشان می‌دهد که به طور کلی می‌توان ادعا کرد قلمروی سیستم‌های اطلاعاتی با دو قلمروی مرتبط با فناوری اطلاعاتی و علوم اجتماعی در ارتباط است. سیستم‌های اطلاعاتی از فناوری اطلاعات دو مفهوم مجزا هستند. نمودار 2-1قلمروی سیستم‌های اطلاعاتی را در ارتباط با قلمروی فناوری اطلاعات و همچنین بر روی پیوستار محض و کاربردی بودن و نرم یا سخت بودن نشان می‌دهد. همانطور که از شکل بر می‌آید سیستم‌های اطلاعاتی بر کاربرد فناوری بیشتر تاکید دارند تا نظریه‌ها و یا مبانی فناوری، به بیانی دیگر بر تعامل میان افراد و سازمان‌ها (موضوعات نرم) با فناوری تمرکز دارند تا بر صرف فناوری‌ها (موضوعات سخت). یک مهندس کامپیوتر یا مهندس سیستم بر فناوری به طور محض متمرکز است در حالیکه پژوهشگر سیستم‌های اطلاعاتی نه بر کامپیوتر بلکه بر تاثیر آن به عنوان یک فناوری بر سازمان و افراد، متمرکز است.
نمودار 2-1- تمایز قلمروی سیستم‌های اطلاعاتی از فناوری اطلاعات

این مطلب مشابه را هم بخوانید :   بازده مورد انتظار و حقوق صاحبان سهام

آویسون و الیوت (2005)
به همین طریق یک مهندس نرم‌افزار به فناوری نرم‌افزار بیشتر توجه دارد در حالی‌که تحلیل‌گر سیستم به سازمان و کسب‌وکار توجه دارد. این تمرکز سیستم‌های اطلاعاتی بر موضوعات ذاتاً نرم یا انسانی و سازمانی، ما را به این نتیجه رهنمون می‌سازد که قلمروی سیستم‌های اطلاعاتی بیشتر نزدیک به علوم اجتماعی است تا علوم مهندسی.
منظور از نرم در پیوستار بالا توجه به مسائل انسانی و اجتماعی و همچنین رویکرد غیر مهندسی در برابر رویکرد سخت یا رویکرد جزمی و مهندسی است.
در نمودار 2-2 تمایز قلمروی سیستم‌های اطلاعاتی با رشته‌های علوم اجتماعی و بر روی همان پیوستار نمودار 2-1 نشان داده شده است.
نمودار 2-2- تمایز قلمروی سیستم‌های اطلاعاتی از دیگر رشته‌های علوم اجتماعی
آویسون و الیوت (2005)
شکل 2-3 رشته‌هایی را که گمان می‌رود با قلمروی سیستم‌های اطلاعاتی در ارتباط هستند، نشان می‌دهد.

نمودار 2-3- ارتباط رشته‌های دیگر با قلمرو سیستم‌های اطلاعاتی
باسکرویل و مایرز (2002)
2-3-2- تعریف سیستم‌های اطلاعاتی
سازمان‌ها به دنبال “سیستم‌هایی” هستند که دستاوردهای عینی از حیث هزینه، کارآیی و اثربخشی یا خیلی خاص‌تر، از هر سه جهت داشته باشد. مدیریت سیستم‌های اطلاعاتی عبارت از طراحی، توسعه و مدیریت راه‌حل‌های مبتنی بر فناوری برای مشکلات شناسایی شده است، در حالی‌که به آن به عنوان تلاشی غالباً فنی می‌نگرند؛ با وجود این، مدیریت سیستم‌های اطلاعاتی باید در چارچوب اجتماعیِ مشخصی کار کنند.