شاخص قیمت تولیدکننده و مدیریت انتظارات

دانلود پایان نامه

در فصل سوم به معرفی مدل خودرگرسیون برداری (VAR) پرداختیم چرا که با استفاده از مدل خودرگرسیون برداری تلاش خواهیم کرد به برآورد مدل بپردازیم و درستی یا نادرستی فرضیات مطرح شده را در بوته آزمایش قرار دهیم.
همچنین انواع مدلهای خودرگرسیون برداری را تشریح کرده و جزئیات مربوط به این مدل از جمله انتخاب طول وقفه و سایر موارد را شرح دادیم.
در فصل چهارم با تخمین یک مدل VAR به بررسی تکانههای کوتاه مدت از روشهای تابع عکس العمل پرداختیم . تابع عکس العمل واکنش شاخص قیمت مصرفکننده و شاخص قیمت تولیدکننده را در پاسخ به شوکی به اندازه یک واحد به متغیر نرخ ارز(دلار و یورو) نشان میدهد. با بررسی توابع عکس العمل و باتوجه به اینکه اثر اشاعهای دلار در فصل اول وقوع شوک و اثر اشاعهای یورو در فصل دوم به حداکثر مقدار خود رسیده پس فرضیه اول رد نمیشود، یعنی اثر اشاعهای نرخ ارز در تورم ایران بسیار سریع و بزرگ است .
در خصوص فرضیه دوم مبنی بر اینکه اثر اشاعهای دلار از یورو بیشتر و سریعتر است ، محاسبات نشان میدهد که اثر اشاعهای دلار در هر دوشاخص قیمتی مصرفکننده و تولیدکننده از اثر اشاعهای یورو در شاخص قیمتی مصرف کننده و تولید کننده بیشتر و سریعتر است . پس فرضیه دوم نیز رد نمیگردد.
در خصوص فرضیه سوم مبنی بر اینکه اثراشاعه نرخ ارز در شاخص قیمتی تولیدکننده نسبت به شاخص قیمتی مصرف کننده متفاوت است ، با استناد به نتایج بدست آمده میتوان بیان نمود که اثر اشاعهای نرخ ارز در شاخصهای مختلف قیمتی متفاوت است همچنین محاسبات نشان داد که اثر اشاعهای نرخ ارز (دلار و یورو) در شاخص قیمتی مصرفکننده بیشتر از شاخص قیمت تولیدکننده است .پس فرضیه سوم نیز رد نمیگردد.
5-3-پیشنهادات:
مقایسه وضعیت تورم و نرخ ارز و روند تغییرات آنها در مطالعات مختلف گویای آن است که در اقتصادهایی که از ثبات و استحکام برخوردارند و در آن بازارهای عمیق رقابتی شکل گرفته است ، نرخ تورم در کنار عوامل دیگر تعیینکننده نرخ ارز است. اینگونه نیست که ضرورت داشته باشد متناسب با تغییرات تورم نرخ ارز هم تغییر کند (تغییرات لزوما متقارن نیست). اما در کشورهایی که رقابتپذیری مادی و مدیریت و کیفیت تامین نیست و بهرهوری پایین است و همچنین بازارهای عمیق رقابتی شکل نگرفته و انعطاف طرف عرضه نسبت به خواستها و سلایق و شرایط حساس نیست ، وقتی تورم ایجاد میشود باید نرخ ارز همراه و متناسب با آن تغییر کند تا رقابت پذیری بازاری (و حتی مزیت بازاری) ، کاستیهای رقابت پذیری فنی را جبران کند. لذالازم است نرخ ارز از تورم دنبالهروی نماید. اما دنبالهرویهای مکرر نرخ ارز از تورم درحالیکه نقدینگی بیثبات است و تورم بطور مستمر بالاست بسیار پرهزینه است و مشکل تخصیص نابهینه و کاستیهای نهادی و فنی و کیفیت را تامین میکند بلکه بطور خاص در مورد این کشورها باید زمینههای تورم را محدود کرد. درمان ریشهای ، محدود کردن و تثبیت تورم است. دنبالهروی نرخ ارز از تورم در شرایط بیثباتی مستمر مستمر قیمتها مشکل اقتصاد و مشکل تولید و صادرات را حل نمیکند.
بطور کلی باید سیاستهای علاجی را بطور دقیق ارزیابی کنیم .اگر سیاستی مشکلات فنی و تولید و عرضه را ریشهای حل نکند و انجام مکرر آن هزینه داشته باشد نباید مورد تاکید قرار گیرد . اما اگر سیاستی هست که مسائل را بطور ریشهای حل نماید باید آن را مورد تاکید قرار دهیم . در آن صورت اصلاحات و تعدیل نرخ ارز هم به نتیجه مطلوب منجر میشود و در یک وضعیت تعادلی با ثبات مستقر میگردد. لذا باید قیمت تمامشده را مورد توجه قرار داد باید بر ثبات نقدینگی تاکید نمود . باید کیفیت را نصبالعین قرار داد سپس از سیاست ارزی هم استفاده کرد.
در ایران مشاهده میکنیم که در طول سالیان متمادی قیمت کالاها به طور مستمر بیثبات و افزایشی بوده است ، بطوریکه نرخ ارز چند برابر افزایش یافته اما قیمتهای دلاری کالاهای مذکور در ایران همچنان روند افزایشی داشته است . اگر بحث کیفیت را نیز با وجود اهمیتی که دارد در نظر نگیریم ملاحظه میکنیم که ما بطور مستمر کالاهارا نسبت به قبل گرانتر تولید میکنیم . در یک جایی باید این روند بیثبات متوقف شود و قیمت تمام شده ثبات پیدا کند . نمیتوان با بیانضباطی ، با ناکارآمدی سازمان کار و تولید ، با ریخت و پاش و سوء استفاده قیمت کالاها را بالا ببریم و برای رقابت پذیری و با صرفه شدن صادرات و گران شدن واردات نرخ ارز را بالا ببریم . اگر در اقتصاد کیفیت و رقابتپذیری فنی و مادی بالا باشد میتوان در دفعات معدود برای تامین رقابت پذیری بازاری ، نرخ ارز را تعدیل کرد تا صادرات بهصرفه شود اما تعدیل نرخ ارزبرای همیشه و برای هر درد (اعم از بیتوجهی به تولید و کیفیت و فن آوری و انضباط بودجهای) تنها راه چاره نیست . باید ابتدا از یک طرف به کیفیت و از طرف دیگر به انضباط بودجهای بنگاهها و پرهیز از ریخت و پاش و هزینههای بی حسابوکتاب توجه کرد و در عین حال از اضافه قیمتهای زیاد بخاطر دلالبازیهای نامولد جلوگیری کرد تا قیمت تمام شده ثبات پیدا کند.
ممکن است گفته شود وقتی قیمت کالاهای تولید داخل بطور مستمر در حال افزایش است باید بطور مستمر نرخ ارز را بطور متناسب افزایش داد تا رقابت پذبری بازاری تامین شود . در پاسخ باید گفت این راهکار زمانی منطقی است که تعدیل نرخ ارز هزینه تولیدی و تخصیصی و تورمی نداشته باشد . علاوه بر این تعدیل نرخ ارز و تضعیف پول ملی ، ابزار پوشاندن کاستیهای مکرر نیست . باید کاستیها را رفع کرد . راه حل اساسی رفع کاستیهای فنی و کیفیتی و مدیریتی است. نمیتوان بابروز هر مشکل به تضعیف ول ملی توسل جست . ممکن است این شیوه در کوتاهمدت جواب بدهد اما هزینههای تولیدی و تخصیصی و تورمینیز بر جای خواهد گذاشت.
5-3-1-راهکارهای پیشنهادی
تثبیت نرخ ارز.
اطلاعرسانی صحیح، به موقع و شفاف بهمنظور مدیریت انتظارات و مقابله با شایعات و اخبار نادرست.
تشدید نظارت روی بانکهای تجاری و کنترل سختگیرانه داراییهای خارجی این بانکها به منظور جلوگیری از ایجاد نوسانات شدید توسط این بانکها در بازار ارز.
اتخاذ مکانیزم صحیح ، شفاف و خالی از رانت جهت تزریق ارز به بازار.
تامین و پوشش تمامی تقاضاهای واقعی ارز علیالخصوص در بخش تولید.
حمایت از صادرات غیر نفتی بهعنوان تکیهگاه ارزی بخصوص در شرایط تحریمهای بینالمللی.
مدیریت منابع و مصارف ارزی و جلوگیری از اتلاف منابع ارزی
کاهش وابستگی تولید به واردات کالاهای واسطهای ، سرمایهای و نهادههای تولیدی وارداتی.
تنوع بخشی به صادرات غیرنفتی و افزایش منشاء ارزآوری ، رهایی از اقتصاد تک محصولی و در نتیجه کشش پذیر کردن عرضه ارز.