شهادت شهود و زنان دربار

دانلود پایان نامه

« وان سئلت عن الشهاده فادها: فان الله تعالی یقول : ان الله یامرکم ان تودوا الامانات الی اهلها و قال: و من اظلم ممن کتم شهاده عندالله ».(اگر کسی از تو درخواست شهادت دادن کرد شهادت بده ، همانا خداوند متعال فرموده است : خداوند به شما امر نموده است که امانات را به اهلش برگردانیدو کسی که کتمان شهادت کند ظلم کرده است.
فصل سوم
عدد شهـود و
جنسیت در شاهد

یکی از مسائل مهم در شهادت ، پاسخ این سوال است که در اثبات موضوعات مختلف به وسیله شهادت ؛ چند شاهد لازم است و در چه موردی موضوع به وسیله شهادت مردان یا مردان وزنان به ضمیمه هم می تواند مثبت دعوی باشد ودر چه موضوعاتی شهادت زنان کافی خواهد بود.
فقهای شیعه شهادت را به لحاظ جنسیت شهاد به سه دسته تقسیم نموده اند:
3-1-مواردی که فقط شهادت مردان پذیرفته است
علما در سه مورد ، طلاق حدود ( به جز زنا) رویت هلال ماه اتفاق دارند که فقط به وسیله شهادت مردان ثابت می گردد.
دلیل عدم پذیرش شهادت زنان در حدود ، روایتی از حضرت علی (ع) است : (قال لا تجوز شهاده الانساء فی الحدود ولا فی القود) شهادت زنان در حدود و قصاص جایز نیست. البته ،روایتی دیگری هم به همین مضمون از حضرت علی (ع) نقل شده است.
دلیل رد شهادت زنان در رویت هلال ماه ، روایت محمدبن مسلم و عبدالله بن سنان است که روایت محمد بن مسلم چنین است ( عن محمد بن مسلم قال : لاتجوز شهاده الانساء فی الهلال و لا فی الطلاق…).امام علی(ع) فرمود: شهادت زنان در رویت هلال ماه و طلاق جایز نیست .
بعضی از علما در مقابل ، فرموده اند : در نکاح و قصاص ، شهادت یک مرد و دو زن کافی است .محقق اردبیلی در توجیه اختلاف علما در نکاح چنین می گوید:
دلیل اینکه علما درصحت و بطلان شهادت زنان درباره نکاح اختلاف نموده اند، اختلاف روایات است، ولی روایات دال برجواز زیادتر و واضح تر است و نیز این روایات بوسیله عموم ادله قبول شهادت شهود و این که بنای شریعت برآسان گیری است ؛ تأیید می گردد.مرحوم خویی در وصیت ، نسبت و وکالت نیز شهادت دو مرد را لازم دانسته است.
3-2-مواردی که شهادت مردان و زنان با همدیگر پذیرفته می شود:
به نظر می رسد عموم فقها اعم از شیعه و سنی از نحوه بیان آیات قرآن مربوط به شهادت این گونه استنباط کرده اند که چون در مورد زنا که از حدود است و وصیت و طلاق که ذاتا از امور غیرمالی هستند.
شهادت مردان عادل لازم دانسته شده است . تبعا آن عده اندک از فقها که در همه ی امور شهادت زنان را نیز به انضمام مردان با معیار دو زن در مقابل یک مرد پذیرفتند استنباطشان از آیات قرآن این است که هر چند در موضوع زنا ، وصیت و طلاق به صیغه مذکر و به حسب ظاهر از شاهد مرد سخن رفته ولی اعتبار شهادت زن نهی نشده است و میتوان ملاک آیه 282 سوره بقره را در مورد اعتبار شهادت دو زن معادل یک مرد و به ضمیمه مرد درموارد دیگر تعمیم داد و در کلیه امور مالی وغیر مالی و حق الله و حق الناس براین معیار عمل نمود. از فقیهان اهل عامه ابوبکر حصاص معتقد است در آیه 282 سوره بقره شهادت یک مرد و دو زن به عنوان دو شاهد پذیرفته شده است. بنابراین می توان گفت در هرجا شهادت دو شاهد عادل یا بینه در لسان شرع ذکر شده و لازم دانسته شده می توان از دو شاهد مرد یا یک مرد ودو زن استفاده کرد و فرقی بین امور مالی و مالی نیست فقط موردی که نص و دلیل خاص وجود دارد که شهادت زن پذیرفته نیست باید از این حکم کلی استثناء شود.
3-3-شهادت سه مرد و دو زن:
مطابق روایات حسنه حلبی و صحیحه عبدالله بن سنان باشهادت سه مرد ودو زن ، رجم به اثبات می رسد.
عن الحلبی عن عبدالله (ع) قال : سالته عن شهاده النساء فی الرجم ، فقال : اذا کان ثلاثه رجال وامراتان … از امام صادق(ع) درباره شهادت زنان در موضوع رجم پرسیدم امام (ع) در جواب فرمود: هرگاه سه مرد و دو زن شهادت دهند ، رجم ثابت می شود.
عن عبدالله بن سنان قال : سمعت اباعبدالله (ع) یقول… و لایجوز فی الرجم شهاده رجلین و اربع نسوه و یجوز فی ذلک ثلاثه رجال وامراتان … امام صادق (ع) فرمود: رجم ( سنگسار) به شهادت دو مرد و چهار زن جایز نیست . بلکه به شهادت سه مرد و دو زن جایز است.