عدم تقارن اطلاعاتی و عدم تقارن اطلاعات

دانلود پایان نامه

مقاله اکرلوف (1970) با عنوان “بازار نابسامان “اولین تحلیل رسمی از بازار هایی را که با مشکل گزینش مغایر رو به رویند،معرفی می نماید .اکرلوف نوعی بازار را به تصویر می کشد که در آن به اصطلاح رایج ،فروشنده نسبت به خریدار اطلاعات بیشتری را در اختیار دارد.البته حسابداران برای کاهش مشکل گزینش مغایر ،سیاست افشای کامل را پذیرفته اند تا میزان اطلاعات در اختیار عموم افزایش یابد.
شرکتهایی که بر اساس اطلاعات نهایی از سودآوری بالای خود مطلع می باشند،سود سهام پرداخت می کنند و بازار آن را علامتی برای خبر خوب تلقی می کند و قیمت بالاتری برای سهام آن شرکت قائل می شود. و از این طریق با بالا رفتن قیمت سهام مالیات پرداختی بر روی سود سهام را جبران می کنند (جلیلی، 1387، ص208)3.
3-2- ورود مفهوم عدم تقارن اطلاعات به بازار های سرمایه:
در ادبیات مربوط به زیر ساخت بازار ،دامنه قیمت پیشنهادی خرید و فروش سهام از سه بخش تشکیل می شود.هزینه پردازش سفارش ،هزینه نگهداری موجودی و هزینه گزینش مغایر ،هزینه پردازش سفارش مبلغی است که بازار ساز ها برای آماده بودن جهت انجام سفارش های خرید و فروش هزینه می کنند(تینیک،1972) . بخش هزینه نگهداری موجودی که توسط استال (1978) و هوو استال (1981) مدل سازی شده است،بیان می کند که هزینه معاملات منجر می شود بازار سازها پرتفوی متنوع نگهداری نمایند تا از این طریق بتوانند هزینه های خود را پوشش دهند.در نهایت ،گزینش مغایر که توسط کاپلند و گالی (1983) و گلشتن و میلورام (1985) مطرح گردید نمایانگر یک امر جبرانی برای معامله گران جهت پذیرش ریسک معامله با افرادی است که احتمال دادر اطلاعات مهم و محرمانه ای در اختیار داشته باشند.به عبارت دیگر ،اگر بخش عمده ای از بازار افراد غیر مطلع تشکیل دهند ،بازار ساز ها دامنه تفاوت قیمت پیشنهادی خرید و فروش سهام را افزایش می دهند تا از این طریق ریسک گزینش مغایر را جبران کنند .
1-3-2- مبانی نظری تفاوت قیمت پیشنهادی خرید و فروش اوراق بهادار
زمانی که اوراق بهادار انتشار می یابد و به موجودیت خود در بازار ادامه می دهد تا بازخرید شوند یا به سررسید پرداخت برسند اما برخی دیگر از انواع اوراق بهادار را عده ای فروخته و عده ای دیگر آن را خریداری می کنند بنابراین دو نوع بازار خواهیم داشت،نوع اول بازاری است که برای تمامی اوراق بهادار وجود دارد و نوع دوم بازاری است که جریان خرید و فروش همان اوراق بهادار را در طی زمان پیگیری می کنند .در نمودار شماره 1 این بازار نحوه به تعادل رسیدن عرضه و تقاضا در آنها نشان داده شده است.

نمودار 1-2 نحوه تعادل در دو بازار (مجله تحقیقات مالی 14و13،ص18(1
نمودار سمت چپ که بازار موجودی را نشان می دهد ،نمایانگر یک عرضه ثابت وتقاضایی به شکل اریب رو به پایین با توجه به قیمت اوراق بهادار می باشد . هر چه قیمت اوراق بهادار کمتر باشد تقاضا برای آن بیشتر خواهد بود.نمودار سمت راست بازار در جریان را در هر واحد نشان می دهد .اگر زمان یک روز باشد این نمودار نمایانگر تقاضایی رو به پایین است .در این نمودار ،عرضه ثابت نخواهد بود و به صورت اریب رو به بالا می باشد.تعادل در نمودار سمت چپ زمانی اتفاق می افتد که قیمت در سطح pe باشد .در نمودار سمت راست جریان عرضه و تقاضا در نقطه ای همدیگر را قطع می کنند . آن نقطه جایی است که عرضه اوراق بهادار یا تقاضا ی آن به تعادل رسیده است که این تعادل در نقطه pe تشکیل شده است.اگر هر دو بازار به تعادل برسد ،تعادل کلی ایجاد خواهد شد .در تعدل کلی قیمت اوراق بهادار در هر دو بازار یکسان خواهد بود .

نمودار شماره 2-2-تفاوت قیمت پیشنهادی خرید و فروش
در نمودار شماره 1-2-نیز همچنان قیمت تعادلی برقرار می باشد اما در بازار واقعی این قیمتهای معاملاتی است که مورد توجه قرارمی گیرد .این قیمت ها ،تفاوت پیشنهاد خرید و فروش بازار سازها است قیمتی که بازار ساز اوراق بهادار را می خرد”،قیمت پیشنهادی خرید ” و قیمتی که با آن اوراق بهادار را می فروشد ،”قیمت پیشنهادی فروش ” نامیده می شود.
اختلاف بین دو قیمت” شکاف قیمت پیشنهادی خرید و فروش “خواهد بود .اگربیشتر از یک بازار ساز وجود داشته باشد ،تفاوت بالا ترین قیمت پیشنهادی خرید و پایین ترین قیمت فروش را شکاف قیمت پیشنهادی خرید و فروش بازار می نامند و نقطه تعادلی جایی بین قیمت پیشنهادی خرید و فروش بازار قرار می گیرد.در یک بازار مالی سازمان یافته ،نقش بازار سازان ایجاد جریان دو طرفه قیمت برای پیشنهاد خرید و پیشنهاد فروش در تمام شرایط می باشد.
به طور خلاصه ،بازار سازها مسئولیت تنظیم بازار را به عهده خواهند داشت و برای اجرای این وظیفه آنان باید موجودی مناسبی از اوراق بهادار را داشته باشند تا بتواند نوسانات قیمتها را کنترل نمایند. نگهداری موجودی برای این افراد هزینه هایی در بر خواهد داشت که از طریق اختلاف قیمت پیشنهادی خرید و فروش اوراق بهادار، این هزینه ها را جبران می کنند .در نمودار شماره 1-2درآمد بازا ر سازان به صورت هاشور زده نشان داده شده ،در واقع به بیان ریاضی می توان گفت که:
(Pa – Pb ) Q درآمد بازار سازان می باشد.
هزینه ها و ریسک عملیات بازار ساز ها به ویژگی های خاصی از قبیل افت و خیز بازار و یا وسعت بازار ،”عمق بازار “و “انعطاف پذیری بازار ” بستگی دارد .در ضمن ،ریسک عملیات بازار سازی به تعداد افرادی که بر اساس انگیزه اطلاعاتی و نه انگیزه نقدینگی ،اقدام به انجام مبادله می نمایند،بستگی دارد .در نمودار شماره 2-3 به این رابطه پرداخته می شود.
اگر در بازاری به حد کافی برای اوراق بهادار ،حجم خرید و فروش به قیمت تعادلی وجود داشته باشد می توانیم بگوییم که این بازار دارای وسعت کافی می باشد و به عبارت دیگر روان است .بازار هایی که تعداد خریداران و فروشندگان در آن کم است به بازار های کم رمق معروف می باشند.
نقدینگی اوراق بهادار به درجه روان بودن بازار بستگی دارد .شکاف قیمت پیشنهادی خرید و فروش بازار سازها در یک بازار روان کمتر از شکاف قیمت پیشنهادی در بازار کم رمق می باشد.زیرا در بازار های روان ،حجم مبادلات بالاتر و در یک آن کمتر است .
بازاری دارای عمق است که قیمت پیشنهادی خرید و فروش بازار ساز نزدیک به قیمت تعادلی باشد که تغییرات قیمت در چنین بازاری غالباً پیوسته می باشد .اما در بازار کم عمق تغییرا ت قیمت به صورت جهشی و نا پیوسته می باشد .تغییر قیمتها در بازار های عمیق پایینتر از تغییر قیمتها در بازار های کم عمق می باشد. بنابراین ریسک بازار سازها در بازار های عمیق کمتر از بازار ها ی کم عمق است. اگر بازار عمیق باشد اوراق بهادار نیز دارای قابلیت برگشت زیاد خواهد بود.

این مطلب مشابه را هم بخوانید :   جلوگیری از مهاجرت و محصولات کشاورزی

نمودار شماره 3-2- یک بازار پر افت وخیز
2-3-2 عدم تقارن اطلاعاتی و دامنه قیمت پیشنهادی خرید و فروش سهام
تحقیقات تجربی که اخیراً صورت گرفته است ، تاثیر اعلان سود بر رفتار دامنه قیمت پیشنهادی خرید و فروش سهام را به صورت کلی مورد توجه قرار داده اند. بر طبق مطالعاتی که اوشمن و مورس (1983) بر روی 25 شرکت انجام دادند به تغییر دامنه قیمت پیشنهادی خرید و فروش سهام در زمان اعلان سود پی بردند.ویکنتاش و چیانگ (1986) نیز تغییرات مهمی را در دامنه قیمت پیشنهادی خرید و فروش سهام پس از اعلان سود ،تنها زمانی که هیچ اطلاعات مهمی از جانب شرکت در ظرف 30 روز قبل از اعلان سود منتشر نشده باشد مشاهده نمودند.
پاتل (1991) مدعی شد که پس از اعلان سود ، دامنه قیمت پیشنهادی خرید و فروش سهام افزایش می یابد.لی، مک لاو ردی (1993) با استفاده از اطلاعات بین روزی شواهدی را ارائه نمودند که بر مبنای آن دامنه قیمت پیشنهادی خرید و فروش سهام در دوره پس از اعلان سود به مدت یک روز دارای وسعت بیشتری می باشد و قبل از اعلان سود شاهد کاهش قیمت پیشنهادی بودند.
کرینسکی ولی (1996) در یافتند که اعلان سود عدم تقارن اطلاعاتی را در بازار افزایش می دهد.بر طبق مدل عدم تقارن اطلاعاتی که کاپلند و گالی (1983) و میلورام و گلشتن (1985) ارائه نمودند، در بازار می توان دو نوع معامله گر را متصور شد:
(الف )معامله گران نقد (ب)معامله گران مطلع .
معامله گران مطلع به این خاطر اقدام به انجام معامله می کنند که دارای اطلاعات محرمانه ای هستند که در قیمت ها منعکس نشده است.