قانون برنامه چهارم توسعه و برنامه چهارم توسعه

دانلود پایان نامه

2- کمک به جوانان.
3- در حال حاضر آفریقای جنوبی عمده توجه خود را به سمت استقلال محله‌ها و راه حل‌ها و راهبردهای محلی متمرکز نموده است.
نتیجه گیری
به طور کلی لزوم توجه به برنامه‌ها و سیاست‌هایی که بتواند موجبات کاهش سطح بزهکاری و جرم را فراهم آورد، اولین خواست و اقدام اکثر کشورها می‌باشد. در ایران طی سال‌های اخیر تلاش مضاعفی با تکیه بر توانمندی‌های بالقوه اجتماع برای کاهش جرایم و آسیب‌های اجتماعی مدنظر دولتمردان قرار گرفته است که با مروری بر قانون برنامه‌ی چهارم توسعه و دقت در محورهای آن می‌توان گفت، سیاست‌های کلی نظام جمهوری اسلامی ایران در برخی مواد این برنامه، با تکیه بر مبانی و اصول اساسی پیشگیری از جرم تدوین شده است.
منظور از تشکیل و راه اندازی پلیس محله و یا نگهبان محله، جلب مشارکت مردمی در برقراری امنیت و پیشگیری از وقوع جرم است و این همان هدفی است که در بند ب ماده 3 آیین نامه ماده 122 قانون برنامه چهارم توسعه آمده است.
پلیس جامعه محور بر آن است که رابطه خود را با جامعه طوری تنظیم نماید که شهروندان نقش مهمی در تدوین اولویت‌های پلیس محلی و دستور کار پلیس ایفا کند و با درگیر کردن آنها، تلاش برای بهبود کیفیت زندگی را دارد
فصل سوم :
پلیس محلی و پیشگیری غیر کیفری
اگر در صدد پیشگیری اصولی از جرم باشیم، باید به بررسی و تحلیل علل آن بپردازیم. لزوم پیشگیری از جرم دارای منطقی عقلانی است . منطق عقلانی پیشگیری از جرم حداقل دارای سه وجه است1. تورم بزهکار ی 2. وجه اقتصادی3. وجه اجتماعی درباره تورم بزهکاری، آمارهای رسمی در ایران به ویژه در مورد نوجوانان و جوانان نشان دهنده افزایش نرخ بزهکاری است (محمدی اصل،1383، 62)
از سوی دیگر، به حداقل رسیدن فاصله زمانی میان وقوع اولین ناهنجاری تا ارتکاب اولین جرم حرفه ای، و عدم پایبندی به قانون از سوی 64 درصد تا 70 درصد مردم جامعه (بتولی،1383 ،28-29) حکایت از تورم میزان بزهکاری دارند.
تورم بزهکاری تنها گریبا ن گیر کشور ما نیست بلکه مسئله ای جهانی است . این دغدغه تا آنجاست که سازمان ملل متحد تا سال 1995 حداقل 10 کنگره تشکیل داده و چندین قطعنامه با موضوع پیشگیری از جرم تصویب کرده است. وجه اقتصادی ناشی از گزینش عقلانی است ؛ بدین معنا که انسان موجودی حساب گر است و در انتخاب های خود به محاسبه سود و زیان خویش دست می زند
تحقیقات در مورد نفع اقتصادی برخی از طرح های پیشگیرانه مانند مراقبت های اوان کودکی به عنوان یک راهکار پیشگیرانه اجتماعی نشان می دهد که پیشگیری از درمان از لحاظ اقتصادی صرفه جویی بسیار به دنبال دارد .
بخش یکم: پلیس محلی و پیشگیری وضعی
پیشگیری وضعی را اقدامات پیشگیرانه معطوف به اوضاع و احوالی که جرایم ممکن اسست در آن وضع به وقوع بپیوندد تعریف می‌کنند یا به طور صریح‌تر پیشگیری وضعی شامل اقدامات غیر کیفری است که هدفشان جلوگیری از به فعل درآوردن اندیشه مجرمانه با تغییر دادن اوضاع و احوال خاصی است که یک سلسله جرایم مشابه در آن شرایط به وقوع پیوسته یا ممکن است در آن اوضاع و احوال ارتکاب یابد. (گسن،1377 : 58)
هدف پیشگیری وضعی تهدید موقعیت‌های ارتکاب جرم است و بعبارتی، هدف این رویکرد کاهش فرصت‌های مجرمین برای ارتکاب جرم است، معمولاً از طریق طرح‌هایی مانند اعمال قانون و مجازات‌ها و امنیت مالی و شخصی، این اصطلاح اشاره به سخت‌تر کردن هدف نیز دارد.
ژرژ پیکا پیشگیری وضعی را اینطور بیان می‌کند که : پیشگیری وضعی عبارت است از اقدام به محدود کردن فرصت‌های ارتکابی جرم یا مشکل کردن تحقق این فرصت برای مجرمین بالقوه. (پیکا، 1376 : 6)
به عبارت دیگر، پیشگیری وضعی از طریق کاهش و تقلیل فرصت‌های مجرمانه یا فرصت‌های ارتکاب جرم عملی می‌گردد. این رویکرد در پی آن است تا از طریق طراحی محیطی و از راه طراحی محیط فیزیکی ساختمان‌ها، اماکن مسکونی و محیط‌های تجاری امنیت عمومی را افزایش و ترس از وقوع جرم را کاهش دهد.( فلیستر،1383: 30)
در بند «ج» ماده یک لایحه پیشگیری از جرم آمده است که: «پیشگیری انتظامی» عبارت از تدابیر و اقدام‌های نیروی انتظامی و سایر دستگاههایی که با توجه به قانون در این زمینه موظف هستند با هدف حمایت از شهروندان آسیب پذیر در برابر خطر وقوع جرم، افزایش آگاهی‌های عمومی و ارائه خدمات مشاوره‌ای پیشگیرانه، نظارت و مراقبت بر اماکن عمومی و مناطق جرم زا و افزایش هزینه های ارتکاب جرم می باشد.
در جرم شناسی، یکی از انواع پیشگیری، پیشگیری وضعی است که به جای توجه بر شخص، بر موقعیت و وضعیت و محیط ارتکاب جرم تمرکز دارد. این نوع پیشگیری ناظر به اقدام ‌های قبل و بعد از ارتکاب جرم است که امکان بزهکاری را در آینده کاهش می‌دهد. مثلاً نصب نرده در منازل، دزدگیر، دوربین‌های مخفی، علائم هشدار دهنده، نگهداری پول یا اموال قیمتی در گاوصندوق و … موجب کاهش بزهکاری در آینده می‌گردد. زیرا یا امکان بزهکاری را بطور کامل از بین می‌برد یا امکان ارتکاب برای بزهکاری سخت‌تر شده و در نتیجه موجب عدم موفقیت بزهکار شده یا وی را بدلیل امکان شناسایی و دستگیری از ارتکاب بزه منصرف می‌سازد بنابراین این موارد به شخص بزهکار و اصلاح وی توجهی ندارد بلکه بر وضعیت یا موقعیت پیرامونی بزه تأکید دارد. بنابراین نقش پلیس در پیش‌گیری وضعی دارای اهمیت زیادی است. استقرار پلیس در فضای جغرافیایی معین یا گشت‌های پلیس در مکان‌ها و محل‌های معین در چارچوب پیش گیری وضعی قرار می‌گیرد زیرا بدین ترتیب وضعیت و اوضاع و احوال ما قبل و مشرف بر بزهکاری به ضرر مجرم تغییر می‌کند و لااقل مجرم را از ارتکاب جرم در آن محدوده یا نسبت به آن آماج معین منصرف می‌کند.
گشت‌های پیاده و سوار پلیس را نیز به «پیشگیری پویا» تعبیر کرده‌اند، زیرا فرآیند گذار از طرح و اندیشه‌ی مجرمانه به عمل مجرمانه را منقطع و مختل می‌کند. ( نجفی ابرند آبادی، 1378: 129 تا 149)
پیشگیری انتظامی، اصطلاحی است که در بند «ج» ماده یک لایحه پیشگیری از جرم، آمده است که عمدتاً ناظر به پیشگیری وضعی است. همچنین کمیسیونی در این لایحه پیش بینی شده است که اهم وظایف این کمیسیون بر اساس ماده 8 به شرح ذیل می‌‌باشد:
الف- ارائه طرح‌ها و برنامه‌های پیشگیری از وقوع جرم به شورای عالی.
ب- حمایت از افراد در معرض خطر بزه دیدگی.
ج- کنترل و نظارت بر محله‌ها و مکان‌های جرم زا و مجرمان حرفه‌ای.