مدیران و کارکنان و عوامل روانشناختی

دانلود پایان نامه

– روی آوردن به طنز و شوخی
– هدف جو بودن
به منظور کاستن از بار فشارهای روانی توصیه ها و پیشنهادات فراوانی گردیده که برخی از آن ها توسط پزشکان و از دید فیزیولوژیکی است، و برخی دیگر توسط روانشناسان و روانپزشکان و از دید روانی ارائه گردیده و برخی توسط اندیشمندان علوم رفتاری و مدیریت و از دید رفتاری ارائه شده که در ذیل به برخی از مهمترین و عمومی ترین آن ها اشاره می گردد:
– به یاد خدا بودن و با ذکر او آرامش قلبی ایجاد نمودن
– توکل به حق برای انجام هر کاری
– هدف گرا بودن و تفکر عمیق داشتن
– پرداختن به ورزش های سالم
– خودداری از مصرف دخانیات
– خودداری از مصرف بی رویهی داروها بدون تجویز پزشک
– پرهیز از هیجانات شدید و احساساتی شدن
– اولویت بندی وظایف و مسئولیت ها
– صبور و شکیبا بودن
– واقع بین بودن
– خوردن تغذیه سالم
– استفاده از موسیقی آرام بخش
– در عصر جدید روش های دیگری برای کاهش استرس پیشنهاد شده است که از آن جمله می توان به خندیدن اشاره کرد.
وقتی ما می خندیم میزان گلبولهای سفیدخون افزایش می یابد و این امر یکی از دلایل افزایش سلامتی و مقابله با استرس و مشکلات روانی است.
– استفاده از موسیقی آرام بخش
مدیران و کارکنان در سازمان ها می توانند با آگاهی میزان تحمل خود، از سطح استرس پذیری خود آگاه بشوند و با به کارگیری راهکارهای عملی در جهت افزایش قدرت تحمل و فشار پذیری فردی و سازمانی خود گام برداشته و از این بابت در راستای سالم سازی محیط و ارتقای بهداشت روانی سازمان حرکت کنند تا انرژی هایی که ناخواسته صرف تنش های سازمانی می گردد در جهت ارتقای کمیت و کیفیت و تحقق مسئولیت های اجتماعی سازمان بکار گرفته شود. (همان منبع)
فشار روانی در مدیران عبارت است از تنش عصبی که در مقابل موقعیت ها و تغییرات خارجی در فرد به وجود می آید یکی از خصوصیات حرفهی مدیریت این است که مدیر ناگزیر باید فشار روانی کم و بیش زیادی را تحمل کند این امر انرژی زیادی رااز مدیران می گیرد و در نتیجه مقاومت آنها رادر مقابل انواع بیماری های روانی و جسمانی کم می کند. تحقیقات نشان می دهند که هر فرد دارای میزان معینی انرژی است و اگر قرار باشد، هم زمان با چند موقعیت فشار آور مقابله کند، از انرژی او کاسته می شود و در نتیجه حساسیت او نسبت به بیماری ها افزایش می یابد. استرس می تواند آستانه تحمل افراد را کاهش دهد (میربلوک بزرگی، 1386).
2-4-9 تنیدگی چیست؟
استرس (تنیدگی) چیست؟ بارها و بارها از زبان این و آن و از طریق رسانهها این کلمه را شنیدهایم و حتماً تا به حال متوجه شدهایم که استرس را بیماری قرن حاضر دانستهاند. شاید زمانی میاندیشیدیم که استرس با شرایطی مثل زلزله، جنگهای هستهای و شیمیایی و نظامی، طوفانها و گرد بادهای شدید ارتباط دارد ولی امروزه متوجه شدهایم که یک مشاجره کوچک یا ماندن در یک صف و یا گذاشتن کیف در منزل و … نیز میتوانند استرس (تنیدگی) محسوب شوند و حتی گاهی مجموع این استرسهای جزئی میتوانند حتی از استرسهای بزرگ آسیب زنندهتر باشند.
امروزه تحقیقات بیانگر این موضوع هستند که بسیاری از بیماریهای روان ـ تنی یا روانی ـ فیزیولوژیکی، اختلالهای پوستی، تنفسی، قلبی، عفونتهای ناشی از ویروس و باکتری و … میتوانند ریشه روانشناختی داشته و ناشی از تعامل عوامل روانشناختی و جسمانی باشند(دادستان، 1377).
تحقیقات بسیار گستردهای در زمینه استرس انجام شده است. از جمله در تحقیقی که توسط «هرینگتن» و همکارانش (1982) انجام شده مشخص گردید که هر اندازه سطح «حرمت خود» بالا، سطح اضطراب پایین و احساس مهار درونی، وسعت دید و تحمل فرد بالا باشد سطح تنیدگی پایینتر و توان سازش با مسأله بیشتر خواهد بود.
استرس حرفهای، عملکرد فرد را در قلمرو اجتماعی، روانشناختی، جسمانی و خانوادگی دچار اختلال میکند، نارضایتی حرفهای، کاهش تردید، افزایش خطاها و تصادفها، تنزّل سطح قضاوت و کندی زمان واکنش را در پی دارد. تغییرات روانشناختی مانند افزایش تحریکپذیری، اضطراب، تنش، حالت عصبی و ناتوانی در مهار خود، روابط اجتماعی و خانوادگی را مختل میکند، در ایفای نقش حرفهای با پدری و مادری ضعف و سستی بوجود میآورد، یا تضعیف نظام مصون کننده بدن فرد را مستعد ابتلاء بیماریها میسازد، کارآمدی وی را قبل و بعد از بروز بیماری کاهش میدهد و به افزایش بار تنیدگی کسانی که باید این غیبتها و کم کاریها را جبران کنند، منجر میشود. در پایان دهه هفتاد، پژوهشگران به بررسی استرس (تنیدگی) حرفهای علاقهمند شدند.
در این میان «مورل» (1978) مفهوم جدیدی درباره استرس حرفهای پیشنهاد کرد که شامل سه بخش میباشد، علت، اثر و نتیجه، به این ترتیب که: «به منظور اجتناب از هر نوع ابهام، اصطلاح فشار به عنوان معادل استرس (تنیدگی) برای توصیف موقعیتهای برونی به کار خواهد رفت. از اصطلاح تش به منزله معادل تنیدگی (در معنای “سلیه”) برای توصیف تأثیر فشار بر فرد، استفاده خواهد شد و ناتوانی در مقابله با این فشار میتواند و در بر گیرنده نتایجی باشد که از نارضایتی تا انحطاط وضع سلامت، گستردهاند (دادستان، 1377).
شش منبع تنیدگی حرفهای و سازمانی تاکنون مشخص شدهاند که به عواملی که در پی میآیند وابستهاند: