منبع تحقیق درمورد رویکرد شناختی

دانلود پایان نامه

را ابداع نماید تا در این راستا به دیگران یاری رساند.انگیزش به خودی خود مهم است، ولی از آن مهم تر قابلیت آن در خبر دادن از پیامدهای زندگی از جمله کیفیت عملکرد و رفاه مان است که اهمیت زیادی به آن می دهیم. آگاهی از اینکه انگیزش از کجا سرچشمه می گیرد، چه جنبه هایی از آن را می توان تغییر داد، و چه نوع انگیزش موجب مشغولیت و بهزیستی می شود بسیار مفید است.

معنی لغوی انگیزه
لغت انگیزه در فرهنگ فارسی عبارت از اسمی است که به معنای سبب، باعث، علت و آنچه که کسی را به کاری برانگیزاند آمده است. این واژه به معنای آهنگ و قصد نیز استعمال شده است. در عربی لغت الداعی و الداعیه به معنای علت وسبب(الدواعی،جمع) و مترادف کلمۀ انگیزه می باشد. در زبان فارسی نیز داعی و داعیه (به پیروی از همان معنای عربی) به معنا ی علت، سبب و انگیزه آمده است(احمدی افرمجانی،1387).
تعریف اصطلاحی انگیزه
برای انگیزه تعاریف زیادی ارائه شده از جمله:
1– انگیزه نیرویی است که توسط هدف هدایت می شود، منجر به برانگیختگی فرد می گردد و ادامه رفتار را تا دستیابی به هدف به دنبال دارد(ادونل و همکاران،2007).
2– انگیزه عاملی برای به کارگیری مهارت ها، راهکارها و رفتارهای از پیش آموخته شده در موقعیت های جدید است(وولفولک،2004).
3– راپاپورت(1960) انگیزه را نیروی اشتها آور درونی تلقی می کند.
4– آلپورت(1970) انگیزه را وضعیت درونی ارگانیزم تلقی می کند که رفتار و تفکر فرد ناشی از آن است.
5– سیفرت(1992)انگیزه را به صورت نیاز یا خواست ویژه ای که انگیزش را موجب می شود تعریف کرده است(سیف،1389).
6– لفرانسوا(1997) انگیزه را علت و دلیل رفتار می داند(سیف،1389).
7– انگیزه به عنوان نقش واسطه ای در روند عملکردهای سازنده یا ایجاد کردن اراده قوی در فعالیت ها به شمار می رود(شانک،پنتریچ و مس،2008،به نقل از تسنگ،شنگ و تسایی،2010).
باتوجه به تعاریف مذکور می توان ویژگی های زیر را برای انگیزه برشمرد: علت و دلیل رفتار، نیروی درونی که رفتار و تفکر فرد از آن ناشی می شود، واسطه عملکردهای سازنده و ایجاد کردن اراده قوی در افراد، عاملی برای بکار گیری راهکارها و رفتارهای از پیش آموخته شده در موقعیت های جدید.
انگیزه در حوزه هایی از قبیل درمان، درک و تغییر رفتار، سازمان های صنعتی به منظور افزایش عملکرد شغلی، آموزش شیوه هایی برای بهبود عملکرد تحصیلی، و یا مطالعات تجربی برای درک رفتار بشری کاربرد دارد. تعریف انگیزش بستگی به بافتی دارد که در آن به کار گرفته می شود(ایرز،2010).
سه‌مولفه‌از انگیزه از دیدگاه آرنولد و همکاران:
1– جهت: آنچه که افراد سعی می کنند به دست آورند.
2– تلاش: روش سختی که یک فرد تلاش می کند.
3– تداوم: چه مدت فرد را در تلاش مداوم نگه می دارد (آرمسترانگ،2009)می باشد.
بحث پیرامون انگیزه به گذشته های دور بر می گردد که از آن زمان تعریف های گوناگون و تئوری های مختلفی در باب شناخت آن هم ارائه شده است. از قرن 16 میلادی این فرایند شکل جدی به خود گرفت و به مرور بر اثر پژوهش های متعدد شکل دقیق تر و اصولی تر به خود گرفت. در این قسمت به اصلی ترین تئوری های مطرح شده اشاره ای کوتاه می کنیم.
تئوری غرایز
این تئوری اولین تئوری ارائه شده پیرامون انگیزه است و روان شناسان آن زمان پرخاشگری را که صفت بارز مردان بود یک انگیزه ذاتی می پنداشتند که به واسطه موجود دیوی که انسان را وادار به این کار می کند و در همه نیز وجود دارد عینیت می گیرد. همچنین فرشتگانی در نهاد انسان وجود دارد که او را به کارهای خوبی چون علاقه به فرزند وادار می کند.
تئوری انرژی های حیاتی
از جمله روان شناسان مشهور معتقد به این نظریه، زیگموند فروید است. او معتقد بود برای هر کاری انرژی لازم است و چون انگیزه مسبب عمل آدمی است پس خود یک نوع انرژی است. اما نه از نوع انرژی بیولوژیک، بلکه یک انرژی روانی. فروید معتقد بود انگیزه رفتار آدمی، غریزه عشق و بقا یا مرگ و نیستی است.
تئوری احتیاج
احتیاج یعنی فقدان ماده ای که برای حیات ضروری است. کسی که احتیاج به غذا دارد بی هیچ درنگی انگیزه دستیابی به غذا دارد. روان شناسان بزرگی چون پیاژه معتقد به این تئوری بودند. او می گوید: “انگیزه دنباله و تداوم احتیاج است و انگیزه رابطه ای است میان یک شئ با یک احتیاج، زیرا شئ از آنجا مورد رغبت قرار می گیرد که جوابگوی احتیاجی باشد”. این نوع انگیزه با زندگی روانی فرد شروع می شود و در رشد حسی و حرکتی نقش اساسی دارد. به تدریج که تفکر شهودی رشد پیدا کرد، انگیزه ها هم بیشتر می شود و تفاوت و تنوع پیدا می کند.
تئوری محرک
محرک نوعی انرژی روانی است که بر ارگانیسم های بدن تاثیر می گذارد و در واقع شخص را وادار به انجام کار می کند. کلاپارد معتقد است انگیزه تنظیم کننده این انرژی است. کافی است کاری مورد علاقه فرد باشد، آن موقع انجام آن راحت و خستگی ناشی از آن نیز کاهش می یابد. بنابراین انگیزه لازم را برای انجام آن پیدا می کند(بوذری،1386).
دو نظریه اخیر یعنی احتیاج و محرک به دلیل ابعاد گسترده ای که دربر داشته اند دارای پیروان و مخالفان فراوانی هستند. اما در این میان تئوری محرک مورد وثوق بیشتری است. همچنین در رد نظریه احتیاج گفته اند که اولا احتیاج خود نوعی منشأ فعالیت است، مثلا کسی که علاقه دارد پلیس شود هیچ احتیاجی به پلیس شدن ندارد و در واقع انگیزه یک پله بالاتر از احتیاج است، یا اینکه بنابر تحقیقات انجام گرفته، افزایش احتیاج، انگیزه فعالیت را زیاد نمی کند و از آن می کاهد.
وولفولک به طور کلی نظریه های انگیزش را در قالب چهاررویکرد کلی عنوان کرده است:
رویکرد رفتاری
پیروان رویکرد رفتارگرایی انگیزش را بر اساس دریافت تقویت و دوری از تنبیه در نظر می گیرند. بنا به نظر لفرانسوا(1977،به نقل از سیف،1389) لذت جویی روان شناختی– اصل لذت/درد خلاصه ی آسانی از اساسی ترین اصل انگیزشی رفتار گرایان است (ص357). مدافعان استفاده از تشویق بر اضافه کردن هیجان و علاقه به دنبال فعالیت های کلاسی و توجه هدایت شده، و دور کردن هیجان از رفتارهای نا مناسب، تاکید دارند(امر و اورسون،2009، به نقل از سانتراک،2011). طبق اصل لذت/درد ما می کوشیم تا کسب لذت کنیم و از درد بگریزیم. در رویکرد رفتاری انگیزش ، انگیزانه ها (مشوقها) منبع انگیزشی دانش آموزان و دانشجویان به حساب می آیند. بنا به تعریف ، انگیزانه یک شئ یا رویداد (محرک) است که رفتار را برمی انگیزاند یا باز می دارد (وولفلک،2004،ص353 به نقل سیف،1389).
رویکرد شناختی

 

اینجا فقط تکه های از پایان نامه به صورت رندم (تصادفی) درج می شود که هنگام انتقال از فایل ورد ممکن است باعث به هم ریختگی شود و یا عکس ها ، نمودار ها و جداول درج نشوند.

برای دانلود متن کامل پایان نامه ، مقاله ، تحقیق ، پروژه ، پروپوزال ،سمینار مقطع کارشناسی ، ارشد و دکتری در موضوعات مختلف با فرمت ورد می توانید به سایت  77u.ir  مراجعه نمایید

رشته روانشناسی و علوم تربیتی همه موضوعات و گرایش ها :روانشناسی بالینی ، تربیتی ، صنعتی سازمانی ،آموزش‌ و پرورش‌، کودکاناستثنائی‌،روانسنجی، تکنولوژی آموزشی ، مدیریت آموزشی ، برنامه ریزی درسی ، زیست روانشناسی ، روانشناسی رشد

در این سایت مجموعه بسیار بزرگی از مقالات و پایان نامه ها با منابع و ماخذ کامل درج شده که قسمتی از آنها به صورت رایگان و بقیه برای فروش و دانلود درج شده اند

در رویکرد شناختیانگیزش، باور بر این است که افکار دانش آموزان راهنمای انگیزش در آنهاست(اندرمنو داوسون2011،الیوتو دیگران2011). همچنین ساخت گرایان معتقدند که رفتارها توسط هدف ها، نقشه ها، انتظارات، و نسبت دادن های فرد ایجاد و هدایت می شوند و لذا انگیزش درونی بیشتر از انگیزش بیرونی مورد تاکید آنان است. در انگیزش بیرونی پاداش وابسته به دیگران و بیرون از فرد است مانند نمره ی معلم، پول، و یا غذا، ولی در انگیزش درونی پاداش در درون خود فرد است مانند علاقه فرد به کارهای هنری و تلاش در جهت انجام این گونه کارها. آیرونس(2008،به نقل سیف،1389) می گوید: “یکی از انگیزش های اصلی وابسته به یادگیری بر شکل گیری هدف ها و کوشش برای تحقق بخشیدن آنها تاکید می کند”(ص46).
رویکرد انسان گرایی
در رویکرد انسان گرایی به جای تاکید بر تقویت و تنبیه به عنوان منبع اصلی انگیزش به توانایی دانش آموزان برای رشد شخصی، آزادی انتخاب هدف های زندگی، و ویژگی های مثبت مانند حساس بودن نسبت به دیگران تاکید می شود(سانتروک،2004،ص415،به نقل سیف،1389). بنابراین از دیدگاه روان شناسان انسان گرا، برای ایجاد انگیزش باید احساس شایستگی، خودمختاری، و عزت نفس را در افراد افزایش داد (وولفلک،2004،به نقل سیف،1389). یکی از مهمترین نظریه پردازان انسان گرا، آبراهام مازلو انگیزش را با توجه به نیازها توضیح داده است. مازلو(1970) نیازهای انسان را به صورت سلسله مراتبی از نیازها طبقه بندی کرده است. او ابتدا نیازها را به دو دسته کلی تقسیم کرده است شامل: نیازهای کمبود یا کاستی که آنها را نیازهای اساسی نامگذاری کرده و نیازهای رشد یا بالندگیکه آنها را فرا نیازها نام نهاده است.
نیازهای اساسی عبارتند از:
1– نیازهای فیزیولوژیک یا جسمی 2– نیاز به امنیت یا ایمنی 3– نیاز به عشق و تعلق 4– نیاز به عزت نفس یا احترام به خود
رویکرد اجتماعی– فرهنگی
بنا به این رویکرد، منبع انگیزشی مهم برای بعضی افراد بودن با دیگران و داشتن رابطه ی دوستانه متقابل با آنان است(گرونیک،فرندلیو بلاس2009،هامو ژانگ2010). بنا به گفته‌ی وولفلک(2004،به نقل سیف،1389) مردم در فعالیت ها شرکت می کنند تا هویت خود و روابط با دیگران را حفظ نمایند.بنابراین اگر دانش آموزان عضو کلاس درس یا آموزشگاهی باشند که برای یادگیری ارزش ارزش قائل می شوند انگیزش آنان برای یادگیری بالا خواهد بود(ص356). مفهوم نزدیک به رویکرد انگیزشی اجتماعی– فرهنگی نیاز پیوند جویی یا نیاز پیوستگی است. سانتروک(2004،به نقل سیف،1389) گفته است این نیاز معرف انگیزه ی افراد در ایجاد ارتباط با دیگران است.
کدیور(1388) توصیه می کند که برای انگیزش موثر، گاهی آشنایی با نظریه های رفتارگرایی و زمانی هم دیدگاه های انسان گرایی مانند نظریه مازلو لازم است.
همچنین سیف(1389) دربارهُ رویکرد غالب در مباحث انگیزشی بر اساس نظریه های یادگیری می گوید: سمت پاندول به طرف نظریه های شناخت گرایی و سازنده گرایی است و خود به خود، انگیزش درونی بیشتر مورد توجه قرار می گیرد.
انواع انگیزه
انگیزه های مشترک و اختصاصی
انگیزه های مشترک، انگیزه هایی هستند که در همه انسانها مشترکند مانند انگیزه استقلال طلبی. این نوع انگیزه ها اگرچه مشترکند ولی زمان ظهور آنها در هر انسان متفاوت است. همچنین عوامل ظهور آنها نیز در انسانها متفاوت بوده که به عوامل شخصی و محیطی بستگی دارد. اما در مقابل، انگیزه های اختصاصی (شخصی) وجود دارند. انگیزه هایی که فقط به شخص مربوط می شود مانند معلم شدن، پلیس شدن، صاحب خانه شدن.در این میان بعضی مطالعه را انگیزه مشترک می دانند و بعضی منحصر به شخص (بوذری،1386).

انگیزه های درونی و بیرونی
انگیزه درونی، با هدف کسب پاداش و اجتناب از تنبیه در ارتباط است ولی انگیزه درونی با تمایل درونی برای انجام موفقیت آمیز صرف یک تکلیف مرتبط است. کسی که در مورد خود از احساس کفایت و خود مختاری برخوردار است، دارای انگیزه درونی است(اسپالدینگ،به نقل از نائبیان و بیابانگرد،1381).
بسیاری از نظریه هایی که در مورد انگیزش انسان وجود دارد، ادراک دانش آموزان را از کفایت و کنترل از عوامل موثر بر رفتار انگیزشی و انجام تکالیف می شناساند.بنابراین هنگامی که دانش آموزان خود را در کارهای تحصیلی با کفایت و خود مختار می شناسند، خود را بهتر در می یابند و خود را با اهداف و تکالیف درسی درگیر می کنند، در نتیجه در امر آموزش موفق می شود. در واقع وقتی دانش آموز خود را با کفایت بداند و تکالیف درسی خود را در حوزه کنترل خود قرار دهد،انگیزش درونی ایشان برای تکالیف تحصیلی افزایش خواهد یافت(همان منبع).
انگیزش و آموزش
چرا بعضی از دانش آموزان از مطالعه در مدرسه و خارج از مدرسه لذت می برند و بر پیشرفتشان افتخار می کنند ،حال آنکه بعضی دیگر، نسبت به یادگیری آموزشگاهی دلواپس و نا شادند؟
در زمینه آموزشی، انگیزش به عنوان عاملی حساس بر روی یادگیری تاثیر گذار می باشد. مطالعات گذشته نشان داده اند که انگیزش یادگیرندگان با انواعی از نتایج مهم یادگیری از جمله استمرا(والرند و بیسونت،1992) یادسپاری (لیپر و کورداو،1992) پیشرفت(اسکینر،1992) و رضایت درسی (فوجیتا– استارک، و تامسون،1994)مرتبط است (به نقل از چنو یانگ،2010).
یادگیری با انگیزش ارتباط دارد، زیرا یادگیری فرایند فعالی است که مستلزم کوشش عمدی و آگاهانه است حتی اگر دانش آموزانی که از توانایی بالا برخوردارند اگر هنگام یادگیری توجه کافی نداشته باشند و کوشش از خود نشان ندهند، قادر به یادگیری نخواهند بود. برای اینکه دانش آموزان بتواننداز برنامه های درسی آموزشی حداکثر بهره را ببرند،باید مربیان و پرورشکاران زمینه ای را فراهم آورند که در آن دانش آموزان به درگیری در فعالیت های یادگیری برانگیخته شوند(حیدری،1389).
سیف(1389) می گوید: امروزه تاکید عمده بر روی ایجاد انگیزه مبتنی بر ایجاد یادگیری است. باید شرایط را فراهم کنیم تا دانش آموز خوب یاد بگیرد، وقتی خوب یاد گرفت، خود به خود انگیزه در آن تقویت می شود.
آموزندگان با انگیزه به موضوع آموزشی توجه دارند و راههایی را که در آموختن موضوع می تواند به آنها کمک کند را جستجو می کنند، که این راه ها عبارتند از سازماندهی مطالب، یادداشت برداری،بازبینی مطالب آموخته شده و سوال کردن از آموزشیار و دوستان، زمانی که مطلبی را نیاموخته اند(شانک و پنتریچ،2004).
انگیزش فرد را نمی توان از موقعیت اجتماعی که در آن قرار دارد، جدا کرد. یعنی انگیزش قویا تحت تاثیر موقعیت اجتماعی که والدین برای او تامین می کنند، و انگیزش دانش آموزقویا تحت تاثیر موقعیت اجتماعی که مدرسه فراهم می کند، قرار دارد(حیدری،1389).
تشویق
“حب ذات”،یکی از سرمایه های فطری، ویکی از اساسی ترین پایه های تربیت است. مربی می تواند با بهره گرفتن از این سرمایه فطری و در پرتو آن، بسیاری از سجایای اخلاقی و عادات پسندیده را در کودک پرورش دهد.
یکی از طرق ارضای انگیزه حب ذات، تشویق رفتاری است که کودک انجام داده است. تایید وتمجید کودک چیزی جز رضایت نفسانی برای وی نیست، بویژه که این تحسین در حضور جمع صورت گیرد و دیگران شاهد تحسین کودک باشند.
درباره تشویق گفته اند: “تشویق در مواردی به کار می رود که رفتاری دلخواه از فرد سر بزند و بخواهیم که آن رفتار باز هم تکرار شود و به صورت عادت درآید. در نیل به این هدف غزالی به مربی اینگونه توصیه می کند: چون کودک کاری نیک بکند و خوی نیکو بر وی پدید آید، وی را بر آن بستاید و چیزی دهد وی را که بدان شاد شود و اندر پیش مردمان بر وی ثنا گوید” (عطاران،1368،ص58).و خواجه نصیر طوسی گوید:” کودک را باید به هر خلقی نیک که از او صادر شود مدح گویند و اکرام کنند…”(ادیب،1362،ص33).
به طور کلی تشویق را رویدادی می دانند که بعد از رفتار خاصی می آید و سبب افزایش تعداد دفعات اجرای آن رفتار می شود.
در استفاده از شیوه تشویق در جریان تعلیم و تربیت، صرف نظر از نوع تشویق– مادی و غیر مادی – مهم این است که دانش آموز بفهمد که مربی و معلم از او راضی و خرسند هستند. تشویق معقول آن است که تشویق کننده رفتار مطلوب فرد را مورد تاکید قرار داده و از انجام آن ابراز خرسندی و رضایت بنماید.
تشویق از مهمترین عوامل پیشبرد فرایند تعلیم وتربیت و از موثرترین تدابیر و شیوه های تربیتی به شمار می رود.
تشویق دارای انواع متعددی است. برخی ماهیت مادی دارند، برخی ماهیت غیر مادی .تشویق مادی مانند نمره، لوازم التحریر و … و تشویق غیر مادی نظیر لبخند زدن، سر تکان دادن به نشانه تایید،دست زدن به شانه کودک و نوجوان به نشانه رضایت، استفاده از کلماتی مانند احسنت و زنده باد.
نباید تصور کنیم که تشویق حتما باید مادی باشد ،چرا که تشویق غیر مادی سهل الوصول تر، و به مراتب موثر تر است.به هر حال حداقل این است که، “پاداش های غیر ملموس نظیر احترام و تمجید به اندازه پاداش های مالی– مادی– در تحریک رفتار اهمیت دارند”( هرسی و بلانچارد،1389).
آدمی ذاتا از تشویق و تایید لذت می برد و بدان مایل است. بنابراین می توان آن را ازجمله نیازهای انسان دانسته، نسبت به برآوردن آن اهتمام ورزید. اولیاء و مربیان باید بدانند که به طور معمول، تایید و تشویق طلبی یکی از نیازهای کودکان و نوجوانان است.
با این وجود، شایان توجه است که تشویق و پاداش هیچگاه نباید به صورت هدف درآید، بلکه تنها

دیدگاهتان را بنویسید