نشانه های استرس شغلی و نشانه های رفتاری

دانلود پایان نامه

در رابطه با فشار عصبی شغلی، گروهی از محققان از قبیل (فیتلر و توکار 1986) فشار عصبی را بر اساس هنجارهای سازمانی ابهام نقش و تعارض نقش و تأثیر آنها بر فرد، توضیح و تبیین می نمایند.
ارنولد و فلدمن (1989) فشار عصبی شغلی را واکنش های افراد نسبت به عوامل جدید یا تهدید کننده در محیطهای کارشان تعریف می کنند(نایک، 1383).
رندال درتعریف استرس شغلی، آن راعبارت از واکنش متقابل بین شرایط کار و ویژگی های فردی شاغل به گونه ای که خواسته های محیط کار و در نتیجه فشارهای مرتبط با آن بیش از آن باشد که فرد بتواند از عهده آنها برآید تعریف می کند (دیوید، 1385).
بیرونیومن فشار شغلی را شرایطی می دانند که از تعامل بین اشخاص و شغل آنها بر می خیزد و همراه با تغییراتی در درون آنهاست که آنها را وادار به دور شدن از عملکرد عادیشان می کند. کوپر معتقد است که چون گروه بی شماری از مردم درگیر کار در بیرون از خانه هستند. لذا تحقیقات در زمینه استرس باید بر روی استرس شغلی تمرکز یابد (1983، hartup).
استرس شغلی چیست؟
طبیعت مشاغل با سرعت زیادی درحال تغییراست.امروزه شاید بیش از هر زمان دیگری،استرس شغلی سلامتی مدیران و کارمندان و سلامتی سازمانها را تهدید می کند(پورقاسمی، 1383).
استرس شغلی را می توان به عنوان عکس العملهای جسمی یا احساس زیان باری تعریف کرد که در زمان عدم تطابق نیازهای شغل با توانایی ها، منابع یا نیازهای افراد شاغل را پدید می آیند(پورقاسمی، 1383).
استرس شغلی را می توان روی هم جمع شدن عاملهای استرس زا و آنگونه وضعیتهای مرتبط با شغل دانست که بیشتر افراد نسبت به استرس زا بودن آن اتفاق نظر دارند برای نمونه یکی از وضعیتهای پر استرس و مرتبط با شغل این است که از یک سو کارمنددرمعرض خواستها یا فشارهای زیاد در محیط کار قرار بگیردواز سوی دیگر برای برآوردن این خواستها وقت محدودی دراختیار داشته باشد و طبیعی است که چون نمی تواند از پس انجام آنها براید با ایرادگیرهای پی در پی سرپرستان رو به رو می شود(علوی، 1372).
این تعریفها هر یک در نوع خود مناسب است زیرا یکی به جنبه های معینی از محیط کار تأکید دارد و دیگری به ویژگی ها و جنبه های معینی از شخصیت فرد توجه می کند. و تأثیر متقابلی است که شخص بر محیط و محیط بر شخص دارد (آتش پور، 1374).
استرس شغلی کنش متقابل بین شرایط کار و ویژگی های فردی شاغل به گونه ای که خواستهای محیط کار و در نتیجه فشارهای مرتبط باآن بیش ازآن است که فرد بتواندازعهده آنها برآید(رندال آراس، الیزابت ام آلتمایر، غلامرضا خواجه پور، 1377).
2-4-4 نشانه های استرس شغلی
بیرونیومن در سال 1978 سه دسته از نشانه هایی را که در شرایط استرس شغلی بروز
می کند نام برده است:
1- نشانه های جسمانی
2- نشانه های روانی
3- نشانه های رفتاری
1- نشانه های جسمانی (علائم فیزیولوژیکی)
نشانه های جسمانی را مشکل تر می توان تشخیص داد زیرا در حالی که شرایط کاری معینی با بیماری ها و ناراحتی های جسمانی معینی همراه هستند، بعضی مواقع دشوار می توان فهمید که این ناخوشی ها تا چه اندازه صرفاً معلول شغل و چه اندازه نتیجهی دیگر جنبه های زندگی شخصی است. یکی از عمومی ترین نشانه‌های بیماری جسمانی مرتبط با استرس شغلی، بیماری قلبی – عروقی است.
پژوهش‌هایی که ساترلندوکوپردرسال 1990 انجام داده اند ، ثابت شده است که ناراحتی‌های معده‌ای روده‌ای مثل زخم‌های دستگاه گوارش و استرس شغلی با هم رابطه دارند.
از دیگر بیماری‌های جسمانی که نتیجهی استرس‌های شغلی پیاپی دارد . عبارتند از:
انواع حساسیتها ‌(آلرژی‌ها) و بیماری‌های پوستی، اختلال در خواب، سردردها و ناراحتی‌های تنفسی رامی توان نام برد (ablard, 2003).
2- نشانه های روانی
آن دسته از مشکل‌های عاطفی و شناختی هستند که براثر ناراحتی‌های ناشی ازاسترس شغلی بروزمی کنند.نارضایتی از شغل یکی ازرایج‌ترین پیامد‌های استرس شغلی است.
از دیگر نشانه‌های روانی عبارتند از:
افسردگی ، اضطراب ، ملامت احساس ناکامی انزاو و بیزاری، و این نشانه ها موجب وخیم‌تر شدن استرس شغلی می شوند. مثل فردی که روز به روز احساس نارضایتی بیشتری از شرایط شغلی‌اش دارد و ممکن است افسرده شود و امکان بهبود بخشیدن به شرایط کاری خود را از دست می‌دهد.
3- نشانه های رفتاری
نشانه‌های رفتاری به دو دسته تقسیم می شوند. دستهی اول نشانه هایی هستند که می توان بطور مستقیم متوجه خود فرد شاغل است. شامل رفتار‌هایی مثل خودداری از کار کردن، مصرف روز افزون مشروبات الکلی و دارو و پر خوری یا بی اشتهایی و رفتار‌های ستیزه جویانه در برابر همکاران یا اعضای خانواده از مشکل‌هایی میان فردی می باشد(Cameron, 2005).