کشش قیمتی تقاضا و فشارهای رقابتی

دانلود پایان نامه

که در آن Pmi نشان دهنده قیمت کالای وارداتی i، برحسب پول داخلی s نرخ ارز(قیمت پول داخلی در مقابل پول خارجی) و g(x) نیز تابعی از سایر عوامل تعیین کننده xمی باشد.
ابتدا مورد ساده ای را در نظر بگیرید که در آن کشور مورد نظر کوچک و قیمت پذیر باشد و در یک بازار جهانی کاملا رقابتی مشغول به فعالیت است. اگر فرض کنیم هزینه های حملونقل هیچگونه تعرفه و یا سایر موانع تجاری وجود نداشته باشد، آنگاه فرایند آربیتراژ باعث می گردد که قیمتهای وارداتی رابطه زیر را دنبال کنند:
Pmi=SPi* (2-2)
که درآن Pi* عبارت است از قیمتکالای مشابه بر حسب پول داخلی و منظور از ستاره بالای ان نیز متغیری است که بر حسب پول خارجی بیان گردیده است. در این رابطه کالای یکسان به هنگام عرضه شدن در نقاط مختلف مقصد از قیمت های یکسان برخوردار میباشند. بدین ترتیب قانون تک قیمتی برقرار میگردد به شرط انکه Pi مشخص باشد. هرگونه تنزل ارزش پول داخلی به طور متناسب منجر به افزایش قیمت کالاهای وارداتی می گردد. در این حالت گفته میشود اثر اشاعهای نرخ ارز کامل است و ضریب اثر اشاعهای نیز برابر واحد میباشد.
با این حال کششناپذیری آشکار قیمت کالای وارداتی در ایالات متحده نسبت به نوسانات شدید در نرخ برابری دلار(طی دهه 1980) منجر بدان شد تا براساس تئوریهای سازمان صنعتی و بازارهای کاملا رقابتی تئوریهای جدیدی در مورد اثر اشاعه ای تدوین گردد. به منظور توضیح بیشتر فرض نمایید که عرضه کننده خارجی، بهعنوان مثال در بازار برای کالاهای متنوع(غیر همگن)، از قدرت قیمتگذاری برخوردار میباشد. همچنین فرض نمایید صادرکننده خارجی هزینههایش را برحسب پول کشور خود متحمل میگردد وقیمت کالاهای صادراتی خودرا برحسب پول واردکنندگان تعیین مینماید. به این ترتیب سود وی برابر خواهد بود با:
Π*=(Pmi/S)qi(Pmi , Z)-Ci*(qi ,w*) (3-2)
که در آن q تقاضای وارداتی، C* تابع هزینه، Z و W* نیز عواملی هستند که به ترتیب تقاضای واردات و هزینه تولید را تحت تاثیر قرار میدهند. شرایط مرتبه اول حداکثرسازی پس از اعمال چندین جابجایی در طرفین به صورت زیر خواهد بود:
Pmi=1/(1-πI)S MCI*=ɑiSMCi* (4-2)
که در آن iɳ عبارت است از کشش قیمتی تقاضای واردات و MCi* نیز هزینه نهایی می باشد، در ضمن ɑi=1/(1-1/ɳi) در قیمت حاشیهای تعیین شده با توجه به هزینه SMCi* است. اثر اشاعهای هنگامی کمتر از حد کامل خود خواهد بود که کشش با افزایش در قیمت واردات و همچنین کاهش در مقدار فروش، دچار افزایش شود.(این مورد متناظر با حالتی خواهد بود که طی آن منحنی تقاضای واردات خطی است.) پارامتر قیمت حاشیه ای(iɑ) نیز همچنین که صادرکننده خارجی فشارهای هزینه ای ناشی از تنزل ارزش پول را از طریق کاهش حاشیه سود خود بجای افزایش میزان قیمتهایش جذب مینماید، دچار کاهش میشوند (همانند حالت مربوط به منحنی هزینه نهایی با شیب صعودی)، نیز اثر اشاعهای ناقص خواهد بود.
در یک روش جایگزین مقابل، قیمت حاشیهای همانند مدل هوپر و من(1989) به صورت مستقیم تعیین میشود:
ɑi=(Pi/Pmi)ϒ ϒ > 0 (5-2)
قیمت واردات نسبت به قیمت رقبا در گروه محصولی یکسان،PCi ، فشارهای رقابتی در بازار را تسخیر میکند و در آن ϒ تعیین کننده شدت است . با جایگذاری رابطه (2-5) در (2-4) خواهیم داشت:
Pmi=(SMi*)1/1+ϒ PCi1/1+ϒ (6-2)
اکنون ضریب اثر اشاعهای،ϒ+1/1 ، کمتر از واحد خواهد بود و بطور معکوس با رقابت قیمتی در بازار محلی مرتبط میباشد.در شرایطخاص که طی آن ϒ به صورت بینهایت بزرگ میباشد، صادرکنندگان خارجی محصولات خود را در سطح رقبا قیمتگذاری مینمایند در حالیکه نرخ ارز حاکم و هزینههای تولید را دور از نظر نگه میدارند. چنین تبعیض قیمتی که تحت عنوان « قیمتگذاری نسبت به بازار» خوانده می شود در رابطه با بازار واردات ایالات متحده به وفور مشاهده میشود.
2-5-2- اثر اشاعه نرخ ارز به قیمتها
2-5-2-1-سازو کار اشاعه
در ارتباط با نحوه اشاعه نرخ ارز به شاخص قیمتها ، اولین بار «دورنبوش» (1987) بطور دقیق و با استفاده از مدل به این موضوع پرداخته است. به عبارتی مطالعه دورنبوش پایهگذار سایر مطالعات درباره نحوه اشاعه نرخ ارز بر قیمتها بوده است. وی در مطالعه خود رابطه نرخ ارز و قیمتهای داخلی را بر حسب میزان تمرکز بازار ، میزان واردات ، جانشینی واردات و تولیدات داخلی مورد بررسی قرار داده است.
«گلدبرگ و کنتر»(1997) در مقاله خود « درصد تغییر قیمت واردات در نتیجه یک درصد تغییر در نرخ ارز بین کشور صادرکننده و واردکننده » را اشاعه نرخ ارز نامیدند. بنابراین اگر میزان تغییر نرخ ارز بطور یک به یک به قیمت واردات منتقل شود ، اثر اشاعه کامل و اگر به صورت کمتر از یک باشد اشاعه ناقص میباشد . در مجموع میتوان اهم دلایل بررسی فرایند اشاعه نرخ ارز به قیمتها را به صورت زیر خلاصه کرد:
الف) پیش بینی تورم و تنظیم سیاست پولی در واکنش به تکانههای تورمی
ب) درک اثر اشاعه نرخ ارز در سطح بخشی و کلان و ارائه چشم اندازی از قدرت بازاری بینالمللی برخی از صنایع خاص.
ج)اثر اشاعه نرخ ارز بر جریان تجارت جهانی